We zijn vaak best streng voor onszelf. We twijfelen aan onze keuzes, vergelijken ons met anderen of vinden dat we het altijd beter moeten doen. Maar hoe vaak staan we eigenlijk stil bij wat we goed doen, wat we nodig hebben en wat we waard zijn? Van jezelf leren houden betekent niet dat je alles aan jezelf geweldig moet vinden. Het gaat erom dat je jezelf leert accepteren, ook op momenten waarop je onzeker bent, fouten maakt of het moeilijk hebt. Zelfliefde en zelfacceptatie kunnen je helpen om met meer vertrouwen in het leven te staan en vriendelijker met jezelf om te gaan. Mindfulness kan je daarbij ondersteunen, door je bewuster te maken van je gedachten en gevoelens en je te helpen met wat meer mildheid naar jezelf te kijken.

Van jezelf houden begint bij jezelf accepteren

We leven in een wereld waarin we ons voortdurend met anderen kunnen vergelijken. Op sociale media, op het werk of in ons dagelijks leven lijkt het soms alsof iedereen alles goed voor elkaar heeft. Daardoor kun je al snel het gevoel krijgen dat je beter, succesvoller of sterker zou moeten zijn. Maar niemand is perfect. Iedereen heeft onzekerheden, maakt fouten en kent momenten waarop het even niet lukt.

Van jezelf leren houden betekent niet dat je al je eigenschappen leuk moet vinden. Het betekent dat je jezelf leert accepteren zoals je bent, met je sterke kanten én de dingen waar je soms moeite mee hebt. Je mag trots zijn op wat je goed doet, zonder jezelf voortdurend te hoeven bewijzen. En je mag fouten maken, zonder dat die bepalen hoeveel je waard bent. Zelfacceptatie betekent niet dat je niets meer aan jezelf wilt veranderen. Het betekent dat je ook tijdens dat proces vriendelijk en respectvol met jezelf probeert om te gaan.

Omgaan met negatieve gedachten over jezelf

Ken je dat stemmetje in je hoofd dat overal iets van vindt? ‘Dat had je beter moeten doen.’ ‘Waarom lukt het anderen wel?’ ‘Ik ben niet goed genoeg.’

We kunnen behoorlijk streng zijn voor onszelf. Soms zelfs veel strenger dan we ooit voor een vriend of vriendin zouden zijn. Die kritische gedachten kunnen invloed hebben op hoe je naar jezelf kijkt en hoeveel vertrouwen je in jezelf hebt.

Mindfulness kan je helpen om je bewuster te worden van die innerlijke criticus. Probeer bijvoorbeeld eens stil te staan bij wat je tegen jezelf zegt wanneer iets niet lukt. Merk de gedachte op, zonder er meteen in mee te gaan. Misschien denk je: ‘Ik doe ook altijd alles verkeerd.’ In plaats van die gedachte automatisch te geloven, kun je jezelf afvragen: ‘Is dat echt zo? Of ben ik nu vooral streng voor mezelf?’

Je hoeft negatieve gedachten niet weg te duwen of te vervangen door positieve gedachten die je eigenlijk niet gelooft. Het gaat erom dat je leert herkennen wanneer je jezelf naar beneden haalt en dat je daar met wat meer mildheid op kunt reageren. Dat noemen we ook wel zelfcompassie: jezelf met dezelfde vriendelijkheid behandelen die je iemand anders zou gunnen.

Van jezelf leren houden: 6 eenvoudige oefeningen

Meer zelfliefde ontwikkelen hoeft niet ingewikkeld te zijn. Vaak begint het met kleine momenten waarop je bewust aandacht besteedt aan jezelf en wat je nodig hebt. Deze oefeningen kunnen je helpen om vriendelijker met jezelf om te gaan.

  1. Schrijf op wat er goed ging Neem aan het einde van de dag even de tijd om stil te staan bij drie dingen die prettig waren of waar je tevreden over bent. Dat hoeven geen grote prestaties te zijn. Misschien heb je een fijn gesprek gehad, ben je even naar buiten geweest of heb je een moeilijke situatie zo goed mogelijk aangepakt. Zo oefen je om ook aandacht te geven aan wat er wél goed gaat, in plaats van alleen aan wat beter had gekund.
  2. Gun jezelf een moment van rust Je hoeft niet altijd bezig te zijn of iets nuttigs te doen. Neem af en toe een paar minuten om rustig te zitten, bewust adem te halen of gewoon te voelen hoe het met je gaat. Vraag jezelf eens af: ‘Wat heb ik op dit moment nodig?’ Misschien is dat rust, beweging, gezelschap of juist even tijd voor jezelf.
  3. Schrijf een vriendelijke brief aan jezelf Stel je voor dat een goede vriend of vriendin zich onzeker voelt of ergens mee worstelt. Wat zou je tegen die persoon zeggen? Probeer vervolgens een brief aan jezelf te schrijven met diezelfde warmte en vriendelijkheid. Je hoeft jezelf niet te overtuigen dat alles goed gaat. Soms is het al genoeg om te erkennen dat iets moeilijk is en dat je daarin wat begrip verdient.
  4. Sta stil bij je sterke kanten Waar ben je goed in? Wat waarderen anderen aan jou? En welke eigenschappen vind je zelf belangrijk? Misschien ben je nieuwsgierig, geduldig, zorgzaam of heb je gevoel voor humor. Probeer die eigenschappen eens bewust op te merken in je dagelijks leven. Je hoeft niet overal goed in te zijn om je eigen kwaliteiten te mogen waarderen.
  5. Oefen met vriendelijke woorden voor jezelf Let eens op hoe je tegen jezelf praat, vooral wanneer iets tegenzit. Misschien kun je een strenge gedachte vervangen door iets wat vriendelijker en realistischer voelt. Bijvoorbeeld: ‘Ik hoef niet alles perfect te doen.’ ‘Ik mag fouten maken.’ ‘Ook als ik het moeilijk heb, verdien ik begrip en respect.’ Kies vooral woorden die voor jou geloofwaardig voelen. Het is niet de bedoeling dat je jezelf dwingt om positief te denken.
  6. Doe elke dag iets kleins voor jezelf Goed voor jezelf zorgen zit vaak in eenvoudige dingen. Op tijd pauze nemen. Nee zeggen wanneer iets te veel wordt. Een wandeling maken. Hulp vragen. Of jezelf toestaan om even niets te doen. Door aandacht te besteden aan je eigen behoeften, laat je jezelf merken dat die er ook toe doen. En vergeet niet: je hoeft deze oefeningen niet allemaal te doen. Kies er gerust eentje uit die bij je past.

Zelfliefde en emoties: ruimte maken voor wat je voelt

Van jezelf houden is makkelijker op dagen waarop alles goed gaat. Maar wat als je verdrietig bent, je onzeker voelt of boos bent op jezelf? Juist op die momenten kan zelfcompassie belangrijk zijn.

We hebben soms de neiging om moeilijke gevoelens weg te stoppen, onszelf ervoor te veroordelen of er zo snel mogelijk vanaf te willen. Misschien denk je dat je niet zo gevoelig moet zijn, dat je sterker zou moeten reageren of dat je geen reden hebt om verdrietig te zijn. Maar gevoelens zijn er nu eenmaal. Je hoeft ze niet altijd te begrijpen of meteen op te lossen. Mindfulness kan je helpen om met wat meer aandacht stil te staan bij wat je ervaart.

Merk je bijvoorbeeld dat je gespannen of verdrietig bent? Neem dan even de tijd om rustig adem te halen en te voelen wat er in je lichaam gebeurt. Probeer je gevoelens te benoemen, zonder er meteen een oordeel over te hebben. ‘Ik voel me onzeker.’ ‘Ik ben teleurgesteld.’ ‘Dit raakt me meer dan ik had verwacht.’ Door te erkennen wat je voelt, kun je beter begrijpen wat er in je omgaat en wat je op dat moment nodig hebt. Dat betekent niet dat je in moeilijke emoties moet blijven hangen. Je mag ook afleiding zoeken, steun vragen of iets doen waardoor je je beter voelt.

Van jezelf houden betekent niet dat je je altijd goed moet voelen. Het betekent dat je ook op moeilijke momenten probeert om vriendelijk voor jezelf te blijven.

Wat als je vandaag eens wat minder streng voor jezelf zou zijn? Misschien door een fout niet eindeloos te blijven herhalen in je hoofd. Door jezelf een pauze te gunnen. Of door even stil te staan bij iets wat je goed hebt gedaan.

Van jezelf leren houden is geen eindpunt dat je op een dag bereikt. Het is iets wat je beetje bij beetje kunt oefenen. Sommige dagen lukt dat makkelijker dan andere. En dat is helemaal niet erg. Je hoeft niet voortdurend aan jezelf te werken of altijd positief over jezelf te denken. Soms begint zelfliefde gewoon met een kleine gedachte: ‘Ik mag mezelf wat meer begrip en vriendelijkheid geven.’

De vragen die onze gebruikers stellen

Waarom is het zo moeilijk om van jezelf te houden?

Hoe kun je zelfcompassie oefenen met meditatie?

Welke mindfulnessoefeningen helpen om je eigenwaarde te versterken?

Hoe kan meer zelfliefde je relaties met anderen verbeteren?